Nowoczesne technologie w solnych podziemiach

Nowoczesne technologie, przystępne dziś dla każdego, zmieniają nasz sposób postrzegania świata, komunikowania się z innymi. Dodatkowo młodsza część naszego społeczeństwa chłonie doznania głównie w wersji elektronicznej. Młodzi ludzie coraz rzadziej mają ochotę na obcowanie z realnym światem, który zupełnie do nich nie przemawia i nudzi, bo co może być ciekawego w oglądaniu np. starej kopalni.

Przed takim dylematem stanęli przedstawiciele kopalni soli w Wieliczce. Chcąc stworzyć muzeum które przyciągnie i zaciekawi przybyłych, postanowili wykorzystać technologię AR. Udało się. Wykreowali coś, co pozwali odkrywać tajemnice przyrody, historię i sztukę w sposób angażujący jak nigdy dotąd. Kopalnia Soli Wieliczka, jest jednym z najcenniejszych obiektów kultury w Polsce. Ten zabytek światowej klasy, wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i przyrodniczego UNESCO, odwiedza ok. 1 miliona turystów rocznie. Jest to także najstarsze polskie przedsiębiorstwo liczące dziś ok. 700 lat. I w tym najstarszym przedsiębiorstwie postanowiono podarować zwiedzającym niezapomniane wrażenia. Projekt w Wieliczce był jedną z największych realizacji w Polsce gdzie, zastosowano rozszerzoną rzeczywistość.

„Naszym celem było stworzenie unikatowego produktu dziedzictwa kulturowego, wykorzystując nowoczesne techniki multimedialno-wystawiennicze. Chcieliśmy wydobyć potencjał kulturowy zabytkowej kopalni wykorzystując media, które przemówią do wyobraźni zarówno dzieci jak i dorosłych, obcokrajowców i Polaków, a także pozwolą na nowo odkryć czar tego miejsca tym, którzy już mieli okazję być tu wcześniej. – mówi Arkadiusz Patryas, Prezes spółki i3D która zaprojektowała i zrealizowała ekspozycję. Rozwiązanie w doskonały sposób podkreśla naturalne piękno zabytkowych wyrobisk oraz pozwola samodzielnie podziwiać bogactwo wystawy. Już sam proces doprowadzenia okablowania i instalacji urządzeń był wyzwaniem. Multimedia i rozwiązania techniczne dla zaaranżowania powierzchni 800 m2, zostały zwiezione 125 metrów pod ziemię przy pomocy windy górniczej, która nie była projektowana do transportu tak czułych i delikatnych maszyn.

W komorze Lill Górna uwagę przyciąga „Kryształ soli” witając zwiedzających delikatnym pulsującym światłem. Szereg monitorów dotykowych, otaczających instalację, opowiada o geologii i początkach powstania złoża wielickiego. Najciekawsze kryształy przedstawiające różne sposoby krystalizacji soli wyeksponowane znajdują się w interaktywnych gablotach, przedstawiających także rolę soli w życiu i funkcjonowaniu człowieka. Inne znowu stoły dotykowe to aplikacje wyświetlające gry i pogłębiające wiedzę użytkownika o zastosowaniach tego minerału w historii ludzkiej cywilizacji. Jednym z najciekawszych doświadczeń są Okulary VR. Od wykonawcy wiemy, że jest to stanowisko wykonane w technologii Oculus, która dla zwiedzających prezentuje niedostępne dotychczas miejsca, takie jak Szybik Franciszek czy Komorę Łętów – piękną salę balową, której strop zawalił się ponad sto lat temu. Kolejną innowacją stał się interaktywny hologram. Sterowany przy pomocy menu na stole dotykowym przedstawia zjawisko powstawania kryształów solnych. Punktem kulminacyjnym naszej przygody zapewne stanie się pokaz w kinie 5D, które poza stereoskopowymi okularami pozwalającymi zanurzyć się w przygodzie rozgrywającej się na przestrzeni tysięcy lat zaangażuje także nasz zmysł zapachu i dotyku. Podróżując w czasie i przestrzeni czujemy zapach wody morskiej, dzięki której powstały złoża soli lub dym pochodni, przy których była ona wydobywana. Na zakończenie pożegna nas zapierająca dech w piersi prezentacja, opowiadająca za pośrednictwem dźwięku, koloru i formy o trudnym życiu górników. Po takich doświadczeniach trudno uwierzyć, że miejsce to jest jednocześnie tworem przyrody i ludzkich mięśni. Jaskinie solne pełne najnowocześniejszych mediów i efektów wprowadzają nas w nowy wymiar estetyczny, czasowy, w nowy wymiar poznawania własnej historii. Aplikacje interaktywne zachęcają do samodzielnego eksplorowania zasobów ekspozycji a wirtualna rzeczywistość uzupełnia doświadczenia pozwalając odkryć komory nieistniejące już lub wyłączone z ruchu turystycznego.

Takie realizacje pozwalają w nowy sposób spojrzeć na muzea, przekonują nas, że mogą to być miejsca, gdzie sztuka i historia są żywe i dzięki innowacyjnemu podejściu do nowych technologii, mogą nie tylko darować każdemu ekscytujące przeżycia ale też zaciekawić młodych ludzi niechętnie opuszczających swoje konsole czy komputery. Mam nadzieję, że inne muzea, jak chociażby Sztolnia Luiza w moim rodzinnym mieście weźmie z Wieliczki przykład i wprowadzi podobne rozwiązania u siebie.