Pomimo dokonania wyborów politycznych, a więc podpisania umów z Rosją i Białorusią o powołaniu Unii Euroazjatyckiej, które prawdopodobnie wiążą Kazachstan na długi okres czasu pojawiają się pytania: w którą stronę powinien rozwijać się Kazachstan? Jak szerokie prawa zagwarantować mniejszościom etnicznym? Jaka powinna być rola islamu? Pozostają one otwarte. Prezydent Nursultan Nazarbajew swoją wizją rozwoju państwa stara się podzielić z młodszymi pokoleniami.
Kwestie społeczne Warto zaznaczyć, że w Kazachstanie mieszka obecnie ok. 150 narodowości. Na 17 mln mieszkańców, Kazachowie stanowią ok. 65 % ludności, a Rosjanie 25 %. Mozaika kultur związana jest z historią tego kraju a więc osiedlaniem się przez Hunów, Mongołów, które przekształcały się kolejno w Złotą Ordę i Ordę Nogajską, by ostatecznie zostać podbitym przez Rosję, która przekształciła się w ZSRR. Dlatego Kazachstan historycznie może odwoływać się do związków z Turcją, Rosją i Chinami. Obraz ten warto uzupełnić o fakt, że ciągłe zmiany stosunków politycznych, wędrówki ludów koczowniczych powodowało zwiększanie się ilości zamieszkujących nacji. Ciężkie warunki klimatyczne oraz przyjazny charakter mieszkańców skłonił ostatecznie ZSRR do traktowania Kazachstanu jako miejsca zesłań ludności (stąd obecna tam mniejszość polska, niemiecka, itd.).
Dlatego po upadku ZSRR nastąpiło wielkie dążenie Kazachów do budowania Wielkiego Kazachstanu. Problem ludności rosyjskiej pozostaje problemem otwartym. Jak duże prawa pozostawić mniejszościom mieszkającym w tym kraju?
Elbasy wybrał więc drogę tolerancji i dialogu wszystkich narodowości. Mniejszość rosyjskojęzyczna ma swoje prawa. Dlatego decyzja o powołaniu Rady ds. Mniejszości w Kazachstanie okazała się dobrym wentylem społecznym. Słuszność takiej polityki potwierdziły w tym roku wydarzenia z początku roku na Ukrainie, gdzie przegłosowanie przez Radę Najwyższą Ukrainy ustawy pośrednio zakazujące korzystania z języka rosyjskiego doprowadziły do wrzenia i spowodowały burzę, która trwa do dziś.
Taki skład ludności zmusza również do kształtowania polityki historycznej. Prezydent Nazarbajew proponuje odwoływanie się do okresu XVI i XVII w., kiedy nastąpiło zjednoczenie się ludów stepowych i pokonanie państwa Dżungarów. Kwestie religijne
Stosunki religijne są pochodną stosunków etnicznych. Przeważającą większość kraju stanowią muzułmanie (60%), jednakże tylko 20-25% są osobami silnie wierzącymi. Około 20% osób są wyznania prawosławnego, a 2% katolikami. Około 1 % stanowią szeroko rozumiani protestanci. Kwestia ekspansji islamu stanowi problem z którym musi się zmierzyć i to państwo. Relatywnie bliskie sąsiedztwo z takimi państwami jak Iran, czy Arabia Saudyjska, które starają się być awangardą religijną mogą grozić ekstremizmem. Obecnie kraj ten jest republiką świecką, kobiety chodzą bez burek, ale kwestia otwartości na inne wyznania i światopoglądy może stać w przyszłości pod znakiem zapytania (jeżeli kwestia ta zostanie zaniedbana).
Polityka zagraniczna
Brak jednomyślności co do założeń polityki wewnętrznej prezydenta przejawia się rozbieżnościami polityków co do polityki zagranicznej. Ich opinie można podzielić na trzy zasadnicze- po pierwsze Kazachstan jest na tyle bogaty swoimi bogactwami, że nie potrzebuje wchodzić do organizacji międzynarodowych. Umowami dwustronnymi ureguluje stosunki z sąsiadami. Po drugie- Kazachstan powinien oprzeć się na umiarkowanie silnym sojuszu z Rosją, po trzecie- Kazachstan powinien opierać się na sojuszach z Chinami.
Nursułtan Nazarbajew, a priori odrzuca model pierwszy. Uważa, że kraj ten posiada wyłącznie 17 mln mieszkańców i zamykanie się na inne kraje spowoduje co prawda szybki wzrost gospodarki oparty na handlu węglowodorami i innymi pierwiastkami, ale po nasyceniu rynku nie będzie infrastruktury w innych gałęziach przemysłu.
Dlatego wraz z doradcami wybrał swoją autonomiczną drogę rozwoju. Po pierwsze utworzył (współtworzył) sojusz gospodarczy z Rosją i Białorusią, oparty na zasadach konkurencji gospodarek (podobny do rynku USA- gdzie każdy stan ma swoje ustawodawstwo gospodarcze). O zawiłościach tej polityki świadczy fakt, że Kazachstan nie czuje się stroną w konflikcie USA i UE vs. Rosja i stara się na tym zarobić (współpracując ściśle z państwami europejskimi- w tym z Polską). Z drugiej strony projekty rozwoju kraju jak Nurly Zhol i poprzednio opracowanym Kazachstan 2050 przewidują wybudowanie sieci dróg łączących kraj ten z Państwem Środka. Renesans „jedwabnego szlaku”- łączącego Chiny, Rosję i Europy ma być uwieńczeniem tej polityki. Elbasy proponuję więc dobrosąsiedzkie stosunki z oba krajami z delikatną przewagą w stronę Rosji. Uważa więc, że rozwiązanie takie z jednej strony jest bezpieczne z drugiej zaś opłacalne ze strony ekonomicznej.
Podsumowanie
Obchodzący 74 lecie Nursułtan Nasarbajew zdaje sobie sprawę, że czas leci nieubłaganie i stara się przygotować młodszych polityków na swoje odejście, zaszczepiając swoją wizję rozwoju kraju. Chciałby aby Państwo było społeczeństwem otwartym, szanującym multikulturowość oraz wieloreligijność, a więc aby pielęgnował tradycyjne cechy Kazachów.
