Koszmar wielu pacjentów

Co to jest ból przewlekły? Jak poznać, że ból, który odczuwamy to nie jest już jednorazowa sytuacja, a właśnie ból przewlekły? Ból przewlekły jest to taki ból, który trwa dłużej niż 3 miesiące. Często jest tak, że przyczyna, która go wywołała już ustąpiła, a ból trwa nadal. Np. w przypadku neuralgii po półpaścu, bólów fantomowych lub po niektórych zabiegach operacyjnych. – tłumaczył prof. Jan Dobrogowski z Zakład Badania i Leczenia Bólu Katedra Anestezjologii i Intensywnej Terapii UJ.

Skąd bierze się przewlekły ból? Ból przewlekły powstaje w wyniku m.in. takich mechanizmów:

• Ból receptorowy – normalny ból kliniczny, który zaczyna się od drażnienia receptorów – np. w chorobie zwyrodnieniowej stawów • Ból neuropatyczny, który wynika z uszkodzenia części somatosensorycznej, czyli układu nerwowego w części, w której przewodzone są doznania bólowe. Jest część układu nerwowego, która może podlegać uszkodzeniu – w tym nerw obwodowy, nerw przewodzący, może być to uszkodzenie rdzenia kręgowego w tej części, która przewodzi doznania bólowe i nad rdzeniowy ból po udarze mózgu, czy ból przy stwardnieniu rozsianym – mówił prof. Jan Dobrogowski.

Pacjenci nie wiedzą czy z każdym bólem warto udać się do lekarza czy powinno z tym jednak zaczekać kilka dni. Przy bólach głowy są objawy, które od razu powinny nas skierować do lekarza – np. gdy ból pojawił się pierwszy raz w życiu i znaczenie się nasila. Niepokój powinien zbudzić nawracający ból głowy, który się często powtarza, można sobie pomóc lekiem przeciwbólowym, jednak jeśli jest to uciążliwy ból należy natychmiast udać się po poradę do lekarza. – dodał.

Czy leki przeciwbólowe to zawsze dobre rozwiązanie? Polacy sięgają po bardzo duże ilości leków przeciwbólowych na każde schorzenie. Jednak mimo tego, że są dostępne w bardzo wielu miejscach nie zawsze ich zażywanie jest bezpieczne. W Polsce jest obyczaj nadużywania leków przeciwbólowych, które są łatwo dostępne, nawet na stacjach benzynowych. Nadużywanie może być niebezpieczne – często jest tak, że zażywamy leki, które ktoś nam poleci, a nie są dla nas odpowiednie. Powinno się to konsultować z lekarzem. Za każdym razem. – mówił prof. Jan Dobrogowski.

Najpierw trzeba wyjaśnić przyczynę bólu, a dopiero potem leczyć. Stosowanie leków ogólnodostępnych przy poniższych rodzajach bólu przewlekłego mogą prowadzić do efektów ubocznych, a nawet śmierci: • Ból układu kostno-stawowego; • Przewlekłe rany podudzi, które zwykle dotyczą osób starszych; • Po operacjach wykonanych w obrębie jamy brzusznej – ostrzegał prof. Aleksander Sieroń.

Medycyna fizykalna i nowoczesne metody leczenia bólu Medycyna fizykalna wspiera farmakologię, w niektórych przypadkach pozwala nawet na zniwelowanie tych problemów, które rodzą się z nadużywania farmaceutyków. Używa się takich technologii jak m.in. zmienne pola magnetyczne, hiperbaria, a także zastosowanie wszystkich metod jednocześnie – co można nazwać laserobarią. Z badań wynika, że zastosowanie zmiennych ból magnetycznych zmniejsza ból bardzo szybko – ich działanie porównywane jest z morfiną (…). Natomiast oksybaria została nagrodzona jako Najlepszy Europejski Wynalazek Roku 2014. Jest ona skierowana przede wszystkim do pacjentów, u których dochodzi do silnych zmian w obrębie kończyn dolnych, które prowadzą do ogromnego bólu w efekcie czego pacjenci proszą o amputację. Dzieje się tak np. powodu stopu cukrzycowej (…). – mówił prof. Aleksander Sieroń.