Europejski Transport w CEF

Dnia 28 marca 2011 r. Komisja przyjęła białą księgę zatytułowaną „Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu”. - cel : ograniczenie do 2050 r. emisji gazów cieplarnianych w sektorze transportu o co najmniej 60 % w stosunku do 1990 r. - utworzenie do 2030 r. w pełni funkcjonującej, ogólnounijnej i multimodalnej „sieci bazowej” TEN-T. - optymalizacja skuteczności działania multimodalnych łańcuchów logistycznych, m.in. poprzez większe wykorzystanie bardziej energooszczędnych rodzajów transportu.

Cele polityki TEN-T - do 2030 r. 30 % drogowego transportu towarów na odległość powyżej 300 km należy przenieść na inne rodzaje transportu, - do 2050 r. powinno to być ponad 50 %; - do 2030 r. powinno nastąpić trzykrotne wydłużenie istniejącej sieci kolei dużych prędkości, - do 2050 r. większość ruchu pasażerskiego na średnie odległości powinna odbywać się koleją; - do 2050 r. wszystkie porty lotnicze należące do sieci bazowej powinny zostać połączone z siecią kolejową; - wszystkie porty morskie powinny zostać połączone z systemem kolejowego transportu towarów oraz, w miarę możliwości, z systemem transportu śródlądowego.

Potrzeby finansowe Koszt rozwoju infrastruktury w UE w celu zaspokojenia zapotrzebowania na transport oszacowano na ponad 1,5 biliona euro w okresie 2010-2030 dla całej sieci transportowej państw członkowskich UE .Zakończenie budowy transeuropejskich sieci transportowych wymaga około 500 mld euro do 2020 z czego 250 mld euro potrzebne będzie na dokończenie brakujących połączeń i wyeliminowanie wąskich gardeł w sieci bazowej.

Wartość dodana CEF dla UE - Wspólne ramy przyczynią się do uproszczenia unijnych ram prawnych dotyczących finansowania infrastruktury TEN. Zapewnią także spójne podejście do finansowania projektów unijnych we wszystkich trzech sektorach. - Równocześnie jednolite ramy finansowe infrastruktury UE i jeden fundusz zapewnią spójne i przejrzyste podejście do finansowania unijnego, przyciągnięcie w większym zakresie sektora prywatnego do udziału w finansowaniu projektów. - Instrumenty finansowe będą dostępne w sposób scentralizowany i skoordynowany, przyciągając inwestorów prywatnych i partnerskie instytucje finansowe oraz zwiększając skuteczność relacji z tymi podmiotami. - stale rosnącą zależność ekonomiczna między projektami infrastrukturalnymi, sieciami i sektorami umożliwi uzyskanie korzyści skali. - wspólne ramy pozwolą zdobyć doświadczenie i określić najlepsze rozwiązania międzysektorowe, zapewniając tym samym większą efektywność i skuteczność finansowania unijnego we wszystkich sektorach.

korytarze sieci bazowej

1. Korytarz Bałtyk – Adriatyk - Helsinki – Tallinn – Ryga – Kowno – Warszawa – Katowice - Gdynia - Katowice - Katowice – Ostrawa – Brno – Wiedeń - Katowice – Żylina – Bratysława – Wiedeń - Wiedeń – Graz – Klagenfurt – Villach – Udine – Wenecja – Bolonia – Rawenna korytarze sieci bazowej

2. Korytarz Warszawa – Berlin – Amsterdam/ Rotterdam – Felixstowe – Midlands - Granica BY – Warszawa – Poznań – Frankfurt nad Odrą – Berlin – Hanower – Osnabrück – Enschede – -Utrecht – Amsterdam/Rotterdam – Felixstowe – Birmingham/Manchester – Liverpool

3. Korytarz śródziemnomorski - Algeciras– Madryt – Tarragona - Sewilla– Walencja – Tarragona - Tarragona– Barcelona – Perpignan – Lyon – Turyn – Mediolan – Wenecja – Lublana – Budapeszt – granica UA

4. Hamburg – Rostock – Burgas/granica TR – Pireus – Nikozja - Hamburg/Rostock – Berlin – Praga – Brno – Bratysława – Budapeszt – Arad – Timiszoara– Sofia - Sofia– Burgas/granica TR - Sofia– Saloniki – Pireus – Limassol – Nikozja

5. Helsinki – Valletta - Helsinki– Turku – Sztokholm – Malmö – Kopenhaga – Fehmarn – Hamburg – Hanower - Brema– Hanower – Norymberga – Monachium – Brenner – Werona – Bolonia – Rzym – Neapol – Bari - Neapol – Palermo – Valletta

6. Genua – Rotterdam - Genua– Mediolan/Novara – Simplon/ Lötschberg/Gotthard – Bazylea – Mannheim –Kolonia - Kolonia– Düsseldorf – Rotterdam/Amsterdam - Kolonia–Liège – Bruksela – Zeebrugge

7. Lizbona - Strasburg - Sines/Lizbona– Madryt – Valladolid - Lizbona– Aveiro – Porto - Aveiro– Valladolid – Vitoria – Bordeaux – Paryż – Mannheim/Strasburg

8. Dublin – Londyn – Paryż – Bruksela - Belfast– Dublin – Holyhead – Birmingham - Glasgow/Edynburg– Birmingham - Birmingham– Londyn – Lille – Bruksela - Dublin/Cork/Southampton– Hawr – Paryż - Londyn– Dover – Calais – Paryż

9. Amsterdam – Bazylea/Lyon – Marsylia - Amsterdam– Rotterdam – Antwerpia – Bruksela – Luksemburg - Luksemburg– Dijon – Lyon - Luksemburg– Strasburg – Bazylea

10. Korytarz Strasburg – Dunaj - Strasburg– Stuttgart – Monachium – Wels/Linz - Strasburg– Mannheim – Frankfurt – Würzburg – Norymberga – Regensburg – Passau – Wels/Linz - Wels/Linz – Wiedeń – Budapeszt – Arad – Braszów – Bukareszt – Konstanca – Sulina

Pozostała sieć bazowa zaproponowano następujące „polskie odcinki” : - Wrocław – Drezno, - Wrocław – Praga, - Katowice – Wrocław – granica.

Szacowane inwestycje z projektu rozporządzenia ustanawiającego CEF (w mln euro )

Priorytety horyzontalne 47 500,00 1. Korytarz Bałtyk – Adriatyk 13 353,20 2. Warszawa – Berlin –Amsterdam/Rotterdam – Felixstowe – Midlands 5 673,00 3. Korytarz śródziemnomorski 37 690,00 4. Hamburg – Rostock – Burgas/granica TR – Pireus – Nikozja 8 037,60 5. Helsinki – Valletta 31 936,00 6. Genua – Rotterdam 15 622,50 7. Lizbona - Strasburg 17 170,00 8. Dublin – Londyn – Paryż – Bruksela 4 582,00 9. Amsterdam – Bazylea/Lyon – Marsylia 12 551,30 10. Korytarz Strasburg – Dunaj 15 939,40

Pozostałe odcinki sieci bazowej 27 563,21 Ogółem 237 618,21 Szczegółowe dane dla poszczególnych korytarzy będą dostępne na etapie planowania i realizacji poszczególnych projektów.

Aktualne stanowisko Rządu RP - nie akceptuje propozycji zasilenia CEF kwotą 10 mld euro transferowana z Funduszu Spójności na cele związane z transportem ( dotychczasowy udział w transferowanej sumie wynosił 40 % ). - Zwraca uwagę na niejasność zapisów o kryteriach wyboru projektów ze środków wydzielonych z FS. - podtrzymuje negatywne stanowisko w sprawie wprowadzenia listy korytarzy sieci bazowej które naszym zdaniem burzą dotychczasową i przyjętą koncepcję rozwoju sieci TENT. - Wskazuje na pogorszenie proponowanych stawek współfinansowania szczególni e niebezpieczne dla krajów nadrabiających zaległości w budowie infrastruktury. - Proponuje aby wszystkie projekty realizowane w nowych krajach członkowskich utrzymały stosowany obecnie poziom przewidziany dla Funduszu Spójności . - Oczekuje doprecyzowania przez KE w rozporządzeniu metodologii i kryteriów wyboru projektów. - proponuje rozważenie możliwości zapewnienia z budżetu UE nie tylko inwestycji o charakterze modernizacyjnym ale również projektów odtworzeniowych, poszerzenie zakresu działania CEF o zadania zwiększenia przepustowości i bezpieczeństwa w portach morskich i zaliczenie do kosztów kwalifikowanych wydatków związanych z zakupem nieruchomości i odliczania podatku VAT.