Spółdzielnie to 3,5 miliona członków i kilkanaście milionów mieszkańców. Wielka wyborcza siła. Obecna ustawa obowiązuje od 2000 roku i była nowelizowana wielokrotnie, jednak w Sejmie mamy właśnie 3 nowe projekty, autorstwa PO, PiS i SLD. Wspólnie z serwisem Mojapolis.pl sprawdziliśmy, jak wygląda sytuacja spółdzielni mieszkaniowych i o co chodzi w proponowanych projektach ustaw.
Obowiązująca ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych z 2000 roku była już poddawana wielokrotnym poprawkom. PO, PiS i SLD szykują jednak kolejne. W styczniu 2013 roku Sejm powołał Komisję Nadzwyczajną do spraw rozpatrzenia projektów ustaw z zakresu prawa spółdzielczego, jednak Komisja ukonstytuowała się dopiero w maju. W czwartek, 23 maja b.r. zbierze się po raz pierwszy. Debata w mediach i w parlamencie budzi emocje, ponieważ proponowane zmiany będą dotyczyć 3,5 miliona spółdzielców i kilkunastu milionów mieszkańców. Odsetek mieszkańców spółdzielni w poszczególnych województwach oscyluje w między 6-11%. Nowe przepisy dotyczyć więc będą znacznej części społeczeństwa, we wszystkich wyborczych regionach.
Zróżnicowane interesy, zróżnicowane projekty
Projekty ustaw zgłaszane przez kluby parlamentarne idą w różnych kierunkach. Platforma Obywatelska kładzie szczególny nacisk na wzmocnienie demokratycznych zasad w działaniu spółdzielni, poprzez osłabienie zarządu i zwiększenie kompetencji walnego zgromadzenia, chce także zwiększenia liczby wspólnot mieszkaniowych. Krytycy zarzucają PO dążenie do faktycznej likwidacji spółdzielni mieszkaniowych oraz przewidują niekonstytucyjność proponowanych rozwiązań. Nowelizacja autorstwa Prawa i Sprawiedliwość zawiera nieco inny zakres zmian, jednak w najważniejszych sprawach jest zgodna z projektem PO. SLD chce przede wszystkim pozostawić większą swobodę spółdzielniom i szczegółowe zasady ich działania pozwala regulować statutami. Przeciwnicy projektu są zdania, że takie rozwiązanie ustawowe wzmocni pozycję prezesów i zarządów spółdzielni, kosztem kompetencji mieszkańców.
Dyskusja bez danych
Z naszych badań wynika, że sejmowym pracom nad ustawą nie towarzyszy pogłębiona analiza danych statystycznych, mimo że zmiany dotyczą dużej grupy Polaków. W debacie nad zmianami prawa o spółdzielniach mieszkaniowych parlamentarzyści rzadko odwołują się do danych na temat tego typu lokali i ich mieszkańców. Zasoby dostępnych danych dotyczących tego tematu są bardzo ograniczone i od kilku lat nieaktualizowane. Jednak parlamentarzyści mogli by zażądać takich danych w trybie interpelacji. Tak się jednak nie dzieje i w 17 tys. złożonych już w tej kadencji zapytań, próżno szukać pytań o dane na temat spółdzielni mieszkaniowych. W dyskusjach sejmowych dominuje, więc argumentacja odwołująca się do obiegowych sądów czy własnego doświadczenia ze spółdzielniami mieszkaniowymi, które nie musi być reprezentatywne w skali kraju.
W raporcie, dostępnym na naszym blogu, przyjrzeliśmy się więc spółdzielniom mieszkaniowym, zasadom prawnym, na jakich działają, liczbie spółdzielni w poszczególnych województwach, zasobom mieszkaniowym, wysokościom czynszów i poziomie zadłużenia oraz liczbie remontów.
Raport powstał w ramach współpracy serwisów Mojapolis.pl i MamPrawoWiedziec.pl, pozarządowych serwisów ułatwiających dostęp do informacji publicznej. Mojapolis.pl gromadzi dane społeczno-ekonomiczne dotyczące kondycji gmin, powiatów i województw, które prezentuje na mapach, wykresach, w tabelach i rankingach. MamPrawoWiedziec.pl to serwis gromadzący dane o doświadczeniu i poglądach posłów, senatorów, parlamentarzystów do PE, samorządowców, prezydenta RP, oraz kandydatów w wyborach ogólnopolskich i lokalnych, analizujący także głosowania i dyskusje parlamentarne. Połączenie wiedzy obu serwisów pozwala na analizę debaty politycznej na tle sytuacji społeczno-ekonomicznej poszczególnych regionów Polski. Prezentowany raport jest pierwszym z serii, która powstaje dzięki współpracy obu serwisów.
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!